Een ogenblik, aub...
In de nieuwste aflevering van Digital Talks zet Stijn Christiaens, oprichter en Chief Data Citizen van Collibra, het debat over kunstmatige intelligentie op scherp.
Het echte probleem is niet langer de toegang tot modellen. Het is het vermogen van organisaties om hun gegevens betrouwbaar, beheerbaar en echt exploiteerbaar te maken - en om profielen te trainen die de link kunnen leggen tussen technologie, business en besluitvorming.
🎧 Luister naar : Digital Talks verwelkomt Stijn Christiaens, oprichter en Chief Data Citizen van Collibra.
Een discussie over data, governance, AI en de vaardigheden die de komende jaren echt het verschil zullen maken.
Van toegang tot AI naar het vermogen om het te benutten
Men schijnt het er roerend over eens te zijn dat het bij kunstmatige intelligentie altijd om toegang ging. Toegang tot modellen, use cases, productiviteitswinst en de belofte van automatisering. Deze fase is nog niet achter de rug, maar ze is niet langer de meest interessante. De echte kloof speelt zich nu elders af: tussen organisaties die AI testen en organisaties die in staat zijn om ze methodisch in te zetten, betrouwbaar te maken en er op schaal waarde uit te halen. McKinsey merkt op dat een zeer grote meerderheid van de organisaties AI al in minstens één functie gebruikt, maar dat de overgang van pilots naar tastbare impact voor velen nog onvolledig of moeilijk is. De diagnose van BCG is nog duidelijker: slechts 5% van de bedrijven slaagt er momenteel in om op grote schaal waarde te creëren dankzij AI, terwijl 60% nog steeds weinig of geen impact heeft. (mckinsey.com)
Dit is precies wat de nieuwste aflevering van Digital Talks onder de loep neemt. Met Stijn Christiaens, medeoprichter van Collibra, laat Digitalcity.brussels niet zomaar een marktleider aan het woord. De aflevering verlegt de focus van het gesprek. Collibra, opgericht in 2008 in België, heeft zichzelf gevestigd als een belangrijke speler in de unified governance van data en AI. Christiaens is nu verantwoordelijk voor de datastrategie en het Data Office. Met andere woorden, hij observeert AI niet vanuit de periferie van de media, maar precies daar waar technologisch enthousiasme en de zeer reële beperkingen van organisaties elkaar ontmoeten. (mckinsey.com)
2. De echte bottleneck: data
Misschien is de nuttigste les van vandaag wel deze: het probleem is niet alleen AI. Het probleem is alles wat een organisatie consistent moet maken om AI echt te laten werken. Allereerst data. De kwaliteit ervan. De circulatie. De tracability. Eigendom. De manier waarop (en of) werkteams ze begrijpt. De OESO wijst erop dat AI afhankelijk is van essentiële input, waaronder in de eerste plaats gegevens van hoge kwaliteit. Als gegevens gefragmenteerd, slecht beheerd of onbetrouwbaar zijn, zijn de prestaties van een AI-systeem niet langer een kwestie van macht, maar een kwestie van vertrouwen. En zonder vertrouwen kan er geen sprake zijn van interne adoptie, geen opschaling en geen echt rendement op investering. (oecd.org)
3. Governance verandert van status
Hier verandert de status van governance. Governance wordt niet langer meer gezien als een regelgevend detail, noch als een controlelaag die moet worden gedragen om compliant te blijven. Het wordt een strategische infrastructuur. Accenture merkt op dat minder dan 15% van de bedrijven vandaag de dag het niveau van gegevensvolwassenheid heeft dat nodig is om AI volledig operationeel te maken, en dat bijna de helft zegt dat ze niet genoeg kwaliteitsgegevens hebben om hun generatieve AI-initiatieven echt te implementeren. Deze bevinding is cruciaal, omdat het de gebruikelijke hiërarchie in het discours omver gooit. Het is niet het gebrek aan algoritmen dat hen tegenhoudt; het is het gebrek aan een robuuste basis. Wat organisaties onderscheidt die waarde creëren, is niet alleen hun vermogen om tools te kopen of te testen, maar hun vermogen om hun gegevensstromen te structureren, verantwoordelijkheden te verduidelijken, processen te definiëren en functies met elkaar te laten praten. (bcg.com)
4. De Europese uitdaging: maak van vertrouwen een voordeel
Deze verschuiving is vooral belangrijk in de Europese context. Innovatie en regulering worden nog te vaak tegenover elkaar gezet, alsof Europa moet kiezen tussen versnellen of reguleren. In werkelijkheid wordt de kwestie subtieler: of Europa vertrouwen, traceerbaarheid en verantwoordelijkheid kan omzetten in een concurrentievoordeel. De Europese AI-verordening duwt organisaties al in deze richting. Artikel 4 vereist dat leveranciers en implementeerders van AI-systemen zorgen voor voldoende AI-geletterdheid bij de mensen die deze systemen gebruiken of er toezicht op houden. De Europese Commissie specificeert dat deze geletterdheid niet alleen verwijst naar een minimum aan technisch inzicht, maar ook naar het vermogen om de kansen, risico's en verantwoorde toepassingen van AI in te schatten. Met andere woorden, AI wordt ook een kwestie van acculturatie en organisatorisch onderscheidingsvermogen. (artificialintelligenceact.eu)
5. Digitalcity.brussels: van opleiding naar slagvaardigheid
Dit is precies waar een speler als Digitalcity.brussels een veel structurerender rol kan spelen dan het lijkt. Als we de logica van de markt volgen, is de uitdaging niet langer simpelweg 'opleiden voor AI'. Het gaat erom profielen te maken die kunnen werken op het snijvlak van gegevens, zakelijke toepassingen en governancevereisten. Deze aanpak bestaat al concreet in het aanbod van Digitalcity. De cursussen Business Intelligence en Data Analysis behandelen de grondbeginselen van data-analyse, databasemodellering, ETL, datawarehousing en visualisatie, evenals de juridische, ethische en beveiligingsaspecten. Power BI cursussen zijn gericht op het transformeren van gegevens in bruikbare dashboards en bruikbare beslissingen. Andere, meer recente modules richten zich op de strategische toepassing van AI zelf, met het oog op de transformatie van organisaties. We leren dus niet alleen tools; we bouwen de capaciteit op om gegevens begrijpelijk, bruikbaar en deelbaar te maken. (digitalcity.brussels)
Waarom dit onderwerp verschillende doelgroepen aangaat
- Bedrijven > Hun gegevens beter structureren, hun AI-toepassingen betrouwbaarder maken, bedrijf en technologie dichter bij elkaar brengen.
- Werkzoekenden > Zich positioneren met vaardigheden die data, visualisatie, governance, zakelijk inzicht en aanpassingsvermogen combineren.
- Studenten > Begrijpen dat waarde niet alleen voortkomt uit tools, maar uit het vermogen om systemen, toepassingen en beslissingen met elkaar te verbinden.
6. Vaardigheden: het debat heeft zich verplaatst
Deze vraag is niet alleen interessant voor specialisten. Voor een ondernemer verwijst het naar een zeer concreet probleem: in een wereld waarin modellen steeds toegankelijker worden, berust concurrentievoordeel niet langer alleen op technologie, maar op het vermogen om vertrouwde gegevens te organiseren, te koppelen aan solide use cases en te integreren in bedrijfsprocessen. Voor een student is het signaal net zo duidelijk: waarde zal niet alleen voortkomen uit vertrouwdheid met AI-interfaces, maar uit een dieper begrip van systemen, stromen, afhankelijkheden en beperkingen. Voor werkzoekenden, ten slotte, is het onderwerp doorslaggevend, omdat het de inzetbaarheidstrajecten herconfigureert: de markten zijn niet alleen op zoek naar gebruikers van tools, maar naar profielen die in staat zijn de kloof tussen analyse, visualisatie, bestuur, communicatie en interpretatie te overbruggen.
Hierdoor verschuift het debat over vaardigheden. Het World Economic Forum wijst erop datAI en big data tot de snelst groeiende vaardigheden behoren, maar het benadrukt ook meer vakoverschrijdende vaardigheden: analytisch denken, creativiteit, veerkracht, flexibiliteit, nieuwsgierigheid en voortdurend leren. Dit is geen 'zachte' aanvulling. Het is het fundament dat ons in staat stelt om te handelen in een omgeving waar tools snel veranderen, rollen snel opnieuw gedefinieerd worden en waar waarde steeds meer afhangt van het vermogen om heterogene kennis te koppelen. De podcast met Stijn Christiaens slaat op dit punt de spijker op zijn kop: hoe meer AI vordert, hoe moeilijker het wordt om een stabiele lijst van "definitieve" technische vaardigheden op te stellen. Aan de andere kant blijven bepaalde vaardigheden bestaan: begrijpen, vragen stellen, experimenteren, communiceren en arbitreren (bcg.com)
7. Brussel en de werkelijke besparing dankzij AI
Vanuit dit oogpunt heeft Brussel een bijzondere verantwoordelijkheid. De OESO toont aan dat de blootstelling aan generatieve AI er bijzonder hoog is: 48,2% van de werknemers in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest oefent een functie uit waarbij minstens 20% van de taken twee keer zo snel kan worden uitgevoerd met behulp van generatieve AI. De vraag is dus niet of Brussel zal worden beïnvloed, maar hoe snel het in staat zal zijn om deze blootstelling om te zetten in productieve capaciteit, het veiligstellen van carrièrepaden en het upgraden van organisaties. (oecd.org)
Vanuit dit perspectief kan de rol van Digitalcity.brussels nog duidelijker worden geformuleerd: niet alleen als een digitaal opleidingsplatform, maar als een plaats waar de operationele voorbereiding op de AI-economie wordt opgebouwd. Dit betekent het samenbrengen van een aantal dimensies waar organisaties zich vaak apart mee bezig blijven houden: data, governance, zakelijk gebruik, transformatie van vaardigheden en de kwesties van leesbaarheid voor het publiek. Dit is precies wat een aflevering als die gewijd aan Stijn Christiaens nuttig maakt buiten de kring van specialisten: het herinnert ons eraan dat AI niet zijn media-intensiteit waard is, maar de kwaliteit van de menselijke en informatiesystemen die het ondersteunen.
Om er meer over te weten te komen
Luister naar de aflevering van Digital Talks met Stijn Christiaens (Collibra)
Lees meer over opleidingen op het gebied van data en AI: Werkzoekenden / Bedrijven / Werknemers
REFERENTIES
- McKinsey & Company, De staat van AI: wereldwijd onderzoek 2025.
- Boston Consulting Group, Haalt u waarde uit AI? The Widening Gap (2025).
- Collibra, Leiderschap - presentatie door Stijn Christiaens en positionering van het bedrijf.
- OECD, Artificial Intelligence, Data and Competition; Emerging divides in the transition to artificial intelligence.
- Accenture, Hoe leiders AI-waarde ontsluiten.
- Europese Commissie / AI Act, AI-literacy.
- Digitalcity.brussels, Opleidingenplatform; opleidingen Business Data Analysis, Power BI / Data Visualization, Master strategic AI Ideation and Roadmapping.
- World Economic Forum, Future of Jobs / AI skills gap; OESO, Job Creation and Local Economic Development 2024 - België.